مقالات

آموزش و توسعه

سوالی که در اینجا مطرح می شود آن است که آیا آموزش و پرورش می‌تواند موجب توسعه اجتماعی شود؟ و دیگر آن که توسعه کشور‌ها چه نسبتی با توسعه آموزش و پرورش دارد؟صاحب نظران می‌گویند «آموزش و پرورش برای توسعه کشور به مثابه سیمان برای ساختمان است» اما بهترین تعبیر از نقش آموزش و پرورش همان است که گفته می شود «پلی است که جوامع توسعه نیافته را به جوامع توسعه یافته متصل می کند.


آموزش چیست؟

آموزش به عمل یا فرآیندی اطلاق می‌شود که از طریق آن، دانش ، مهارت، شایستگی و کیفیت‌های مطلوب رفتار یا منش به فرد آموخته می‌شود. آموزش تجربه‌ای است مبتنی بر یادگیری و به‌ منظور ایجاد تغییرات نسبتا پایدار در فرد، تا او را قادر به انجام کار و بهبود بخشی توانایی‌ها، تغییر مهارت‌ها، دانش، نگرش و رفتار اجتماعی کند.

اهمیت آموزش

آموزش و پرورش علاوه بر آنکه فرصتی فراهم می‌آورد تا افراد توانایی‌ها و استعدادهای خویش را پرورش دهند دارای آثار و فوائد اجتماعی و اقتصادی بسیار می‌باشد. برای مثال هر اندازه مردم یک جامعه از آموزش بیشتری برخوردار باشند هزینه‌های اجتماعی آن جامعه از قبیل هزینه‌های دستگاه قضایی، انتظامات، پلیس راهنمایی و … کاهش خواهد یافت؛ و یا آنکه با ارتقاء سطح تحصیلات مردم یک جامعه، سطح بهداشت و تغذیه بالاتر و هزینه‌های درمان و به طور نسبی کمتر خواهد بود.و همینطور جامعه‌ای از آموزش کافی برخوردار باشد، حضور و مشارکت آنها در صحنه‌های اجتماع بیشتر خواهد بود. در جوامع در حال توسعه با بالا رفتن سطح سواد آحاد مردم امکان گذر از جامعه سنتی به جامعه صنعتی تسهیل و تسریع خواهد شد.

مرتبط با:توسعه اجتماعی چیست؟

هزینه آموزش در کشور‌های توسعه یافته

طبق آخرین آمارها نروژ با سرانه آموزشی سالیانه ۱۰۳۳یورو، ژاپن با سرانه آموزشی سالیانه ۸۹۱۶ یورو،دانمارک با سرانه آموزشی سالیانه ۸۷۲۰ یورو بیشترین بودجه را به آموزش و پرورش اختصاص داده‌اند.این درحالیست که سرانه آموزشی کشور ایران سالینه تنها ۳۰۰ یورو میباشد.

بر اين اساس، بر خلاف پيشگامان نظريه توسعه، كه همواره بر اهميت ايجاد و گسترش منابع مادی و كالبدی تاكيد داشتند،این کشورهای پیشرو به لحاظ اهميتی که آموزش‌و پرورش در زندگي اقتصادی و اجتماعی افراد و جوامع  دارد، از هزينه‌هاي آموزشی به عنوان يك سرمايه گذاری بنيادی ياد می‌کنند. اين سرمايه‌گذاری برای آموزش در واقع سبب افزايش ظرفيت و توان توليد و بهره‌وری افراد و جامعه می‌شود. از نقطه نظر توسعه اجتماعی، گرچه بازگشت سرمايه گذاری در نيروی انسانی، اغلب طولانی و بلند مدت است، اما بازدهی آن بسيار عميق و گسترده بوده و بر همه جنبه های زندگی اجتماعی و رفاه و توسعه اثر گذار خواهد بود.

نوآوری و تحول در آموزش

به نظر میرسد به منظور پیاده‌سازی مفهوم نوپای «توسعه اجتماعی» در سالهای اخیر،نیازمند بازنگری اساسی در مفهوم آموزش سنتی هستیم. تجربه سالهای اخیر در نظام آموزشی ایران ثابت نموده که مقوله آموزش بدون در نظر گرفتن الگوهای توسعه اجتماعی، صرفاً موجب ارتقای اطلاعات آموزش دیدگان شده و نقشی مؤثری در توسعه اجتماعی ایفا نمیکند.درنهایت این ناکارآمدی منجر به عدم پاسخگویی به نیازهای اقتصادی جامعه گردیده و توسعه اقتصادی کشور را در سطح وسیع دچار ضعف و کاستی می‌نماید.

ویژگی‌های تحول آموزشی

تحول در نظام آموزشی در صورتی اتفاق خواهد افتاد که خروجی و دستاورد آن نظام آموزشی ،مهارتهای شغلی را مبتنی بر زندگی و نیاز‌های آینده آموزش دهد؛ خلاقیت، نوآوری و مهارت‌های ادراکی و تصمیم‌گیری را تقویت کند.در غیر این صورت هیچگاه آموزش نمی‌تواند به توسعه و تکامل فرد و جامعه که تضمین کننده رفاه و عدالت است، منجر گردد.
لازم به ذکر است برای تحول در آموزش ما نیازمند تغییر نگرش نسبت به فرآیند‌ها (برای مثال فرآیند‌های تربیت مدرس و…) ،ابزارها (استفاده از تکنولوژی‌های نوین) و همچنین زیرساخت‌های استاندار‌های آموزشی می‌باشیم.

مرتبط با:نوآوری اجتماعی چیست؟

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا